สัพเพเหระ

ประวัติความเป็นมา

สระแก้ว เป็นจังหวัดชายแดนด้านตะวันออก อยู่ห่างจากกรุงเทพฯ ประมาณ ๒๔๕ กิโลเมตร ในอดีตเคยเป็นชุมชนสำคัญที่มีความเจริญรุ่งเรืองมาก่อน มีประวัติศาสตร์ความเป็นมายาวนานตั้งแต่สมัยอาณาจักรสุวรรณภูมิ และอาณาจักรทวาราวดี โดยจะเห็นได้จากกลุ่มปราสาทโบราณที่มีมากมายอยู่ทั่วจังหวัดและโบราณวัตถุที่หลงเหลือ บอกเล่าเรื่องราวประวัติศาสตร์ ความรุ่งเรืองของแผ่นดินในอดีต ให้แก่คนรุ่นหลัง

นอกจากแหล่งโบราณสถานที่น่าศึกษาทางประวัติศาสตร์ จังหวัดสระแก้วยังมีทรัพยากรธรรมชาติอันอุดมสมบูรณ์ เช่น อุทยานแห่งชาติปางสีดา และอุทยานแห่งชาติตาพระยา นอกจากนี้ยังมีแท่งดินประติมากรรมทางธรรมชาติอย่าง “ละลุ” ที่มีรูปลักษณะแปลกตา

สุดชายแดนอรัญประเทศสระแก้วเป็นประตูบานใหญ่ที่เปิดไปสู่ประเทศกัมพูชา เชื่อมการคมนาคมและการท่องเที่ยวระหว่างประเทศให้เป็นเส้นทางเดียวกัน มีตลาดโรงเกลือที่เต็มไปด้วยของราคาถูกและสินค้ามือสองจากนานาประเทศเพื่อนบ้าน

สระแก้วเป็นจังหวัดที่ ๗๔ ของประเทศไทย เดิมมีฐานะเป็นเมืองบริวารของปราจีนบุรี (เมืองประจิมในสมัยโบราณ) และ ในปีพ.ศ.๒๔๗๖ เมื่อมีการยกเลิกระบบเทศาภิบาล ปราจีนบุรีได้รับการยกฐานะให้เป็นจังหวัด สระแก้วจึงกลายเป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดปราจีนบุรี ต่อมาได้แยกตัวออกมาจากปราจีนบุรี และได้รับการประกาศให้เป็นจังหวัดอย่างเป็นทางการในวันที่ ๑ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๓๖

จังหวัดสระแก้วมีประวัติความเป็นมาที่ยาวนานนับ ๔,๐๐๐ ปี ตั้งแต่ยุคหินใหม่-ยุคโลหะ โดยมีการค้นพบวัตถุโบราณที่บ้านโคกมะกอก ตำบลเขาสิบ อำเภอเขาฉกรรจ์ ในยุคต่อมาก็มีการค้นพบโบราณวัตถุอีกเช่น ที่อำเภออรัญประเทศและอำเภอตาพระยา แสดงหลักฐานว่าสระแก้วเคยเป็นชุมชนสำคัญที่มีความเจริญรุ่งเรืองในยุคเจนละ-ทวารวดี มีอารยธรรมและวัฒนธรรมเป็นของตนเองมีกษัตริย์หรือผู้ครองเมืองที่นับถือศาสนาฮินดู ลัทธิไศวนิกายและไวษณพนิกาย ดังจะเห็นได้จากโบราณสถานและจารึกรูปอักษรปัลลวะต่างๆปรากฏที่ปราสาทเขาน้อย เขารังและช่องสระแจงเป็นต้น โดยเฉพาะจารึกรูปอักษรปัลลวะที่ปรากฏในบริเวณปราสาทเขาน้อย เขตอรัญประเทศซึ่งถือกันว่าเป็นหลักฐานบันทึกศักราชที่เก่าแก่ที่สุดในกลุ่มจารึกรุ่นแรกที่พบในประเทศไทย สร้างขึ้นราวปีพุทธศักราช ๑๑๘๐

นอกจากนี้ยังค้นพบหลักฐานความเจริญของอารยธรรมระหว่างพุทธศตวรรษที่ ๑๕-๑๖ ในแถบนี้อย่างมากมาย มีทั้งปราสาทอิฐ ปราสาทหิน เตาเผา เครื่องถ้วย และคูเมืองโบราณที่ยังเหลือร่องรอยปรากฏในปัจจุบัน เช่น จารึกพบที่ปราสาทสด็กก็อกธมอีก ๒ หลักซึ่งในระหว่างพุทธศตวรรษที่ ๑๕ ปราสาทสด็กก็อกธมได้ถูกสร้างขึ้นเพื่อเป็นเทวสถานของพระศิวะ ดังข้อความในจารึกสด็กก็อกธมหลักที่ ๑ ได้กล่าวถึงว่าในปีพุทธศักราช ๑๔๘๐ พระเจ้าชัยวรมันที่ ๔ โปรดให้นำศิลาจารึกมาปักไว้ที่ปราสาทสด็กก็อกธม เพื่อประกาศห้ามเรียกข้าของเทวสถานแห่งนี้ไปใช้ในกิจการอื่น แต่ให้ข้าของเทวสถานได้บำรุงรักษาและบูชาพระศิวลึงค์หรือรูปเคารพ ซึ่งประดิษฐานอยู่ ณ เทวสถานสด็กก๊อกธมนี้ตลอดไป ส่วนจารึกอีกหลักหนึ่งก็ได้กล่าวสรรเสริญพระเจ้าอาทิตยวรมันที่ ๒ ซึ่งได้ทรงบูรณะโบราณสถานแห่งนี้จนสำเร็จพร้อมจารึกที่เกี่ยวกับอารยธรรมและศาสนาเป็นต้น จากจารึกและโบราณสถานที่พบนี้สามารถบ่งบอกให้เราทราบถึงระบบการปกครองของอาณาจักรขอมโบราณบนผืนแผ่นดินสระแก้วแห่งนี้ เปรียบเสมือนมรดกทางภูมิปัญญาของบรรพชนที่มีคุณค่าเป็นคุณประโยชน์ต่อการศึกษายิ่ง

จังหวัดสระแก้วมีพื้นที่ทั้งสิ้นประมาณ ๗,๑๙๕ ตารางกิโลเมตร หรือ ๔,๔๙๖,๙๖๑ ไร่ แบ่งการปกครองออกเป็น ๗ อำเภอ และ ๒ กิ่งอำเภอ ได้แก่ อำเภอเมือง อำเภอวัฒนานคร อำเภออรัญประเทศ อำเภอตาพระยา อำเภอเขาฉกรรจ์ อำเภอวังน้ำเย็น อำเภอคลองหาด กิ่งอำเภอโคกสูง และกิ่งอำเภอวังสมบูรณ์

อาณาเขต

ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอครบุรี จังหวัดนครราชสีมาและอำเภอละหานทราย จังหวัดบุรีรัมย์
ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอสอยดาว จังหวัดจันทบุรี
ทิศตะวันออก ติดต่อกับราชอาณาจักรกัมพูชา
ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอกบินทร์บุรี อำเภอนาดี จังหวัดปราจีนบุรี และอำเภอ สนามชัยเขต จังหวัดฉะเชิงเทรา

การเดินทาง

รถยนต์

1. จากกรุงเทพฯ ใช้เส้นทางสายพหลโยธินมาถึงรังสิต แล้วให้ชิดซ้ายโดยใช้สะพานวงแหวนข้ามมาลงที่เส้นทางหมายเลข 305 ผ่านอำเภอองครักษ์ จังหวัดนครนายก จากนั้นเข้าเส้นทางหลวงหมายเลข 33 ผ่านอำเภอกบินทร์บุรี ไปจนถึงจังหวัดสระแก้ว ระยะทางประมาณ 214 กิโลเมตร
2. จากกรุงเทพฯ ใช้เส้นทางหลวงหมายเลข 1 แล้วเลี้ยวขวาที่แยกหินกองไปตามทางหลวงหมายเลข 33 ผ่านจังหวัดนครนายก อำเภอกบินทร์บุรี ระยะทางประมาณ 245 กิโลเมตร
3. จากกรุงเทพฯ ใช้เส้นทางหลวงหมายเลข 304 ผ่านเขตมีนบุรี ผ่านจังหวัดฉะเชิงเทรา จากนั้นให้ใช้เส้นทางไปอำเภอพนมสารคาม พอถึงประมาณกิโลเมตรที่ 35 ให้เลี้ยวขวาไปทางอำเภอกบินทร์บุรี โดยใช้เส้นทางหมายเลข 304 พอถึงประมาณกิโลเมตรที่ 95 ให้เลี้ยวขวาอีกครั้ง เข้าเส้นทางหลวงหมายเลข 33 ไปจนถึงจังหวัดสระแก้ว ระยะทาง 210 กิโลเมตร
4. จากกรุงเทพฯ ใช้เส้นทางหลวงหมายเลข 304 ผ่านเขตมีนบุรี ผ่านจังหวัดฉะเชิงเทรา จากนั้นให้ใช้เส้นทางไปอำเภอพนมสารคาม ผ่านศูนย์ศึกษาการพัฒนาเขาหินซ้อน ประมาณกิโลเมตรที่ 54 จะมีทางแยกขวาไปจังหวัดสระแก้วโดยไปตามทางหลวงหมายเลข 359 อีกประมาณ 65 กิโลเมตรถึงจังหวัดสระแก้ว จัดเป็นเส้นทางที่ช่วยย่นระยะเวลาเดินทางไปจังหวัดสระแก้วในขณะนี้
   หรือใช้ทางพิเศษฉลองรัช, ทางพิเศษบูรพาวิถี, ทางพิเศษอุดรรัถยา สอบถามเพิ่มเติมได้ที่ โทร. 1543

รถไฟ การรถไฟแห่งประเทศไทย มีบริการขบวนรถโดยสารสายกรุงเทพฯ –สระแก้ว-อรัญประเทศ วันละ 2 ขบวน ขบวนแรกออกจากกรุงเทพฯ เวลา 05.55 น. ถึงสระแก้ว เวลา 10.32 น. ถึงอรัญประเทศ เวลา 11.30 น. และขบวนที่สอง ออกจากกรุงเทพฯ เวลา 13.05 น. ถึงสระแก้ว เวลา 17.25 น. ถึงอรัญประเทศ เวลา 18.20 น. และเที่ยวกลับวันละ 2 ขบวน ขบวนแรกออกจากอรัญประเทศ เวลา 06.35 น. ถึงสระแก้ว เวลา 07.26 น. และถึงกรุงเทพฯ เวลา 11.30 น. ขบวนที่สองออกจากอรัญประเทศ เวลา 13.35 น. ถึงสระแก้ว เวลา 14.37 น. และถึงกรุงเทพฯ เวลา 19.30 น. ค่าโดยสารคนละ 48 บาท ติดต่อสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ หน่วยบริการเดินทาง โทร. 0 2223 7010, 0 2223 7020 หรือเว็บไซต์ www.railway.co.th หรือสถานีรถไฟจังหวัดสระแก้ว โทร. 0 3726 1217

อัตราค่าโดยสาร กรุงเทพ - สระแก้ว ระยะทาง 205 กม.

• ชั้นที่ 1 182 บาท
• ชั้นที่ 2 93 บาท
• ชั้นที่ 3 40 บาท

รถโดยสารประจำทาง บริษัท ขนส่ง จำกัด มีบริการรถโดยสารประจำทางทั้งรถธรรมดา และรถปรับอากาศ ออกจากสถานีขนส่งหมอชิต และสถานีขนส่งเอกมัยทุกวัน วันละหลายเที่ยว ใช้เวลาประมาณ 4 ชั่วโมง (ถ้าวิ่งเส้นองครักษ์ใช้เวลาประมาณ 3 ชั่วโมงครึ่ง) ติดต่อสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ โทร. 0 2936 2852-66 หรือเว็บไซต์ www.trasport.co.th หรือ บริษัท ขนส่ง จำกัด (จังหวัดสระแก้ว) ถนนเทศบาล 9/1 โทร. 0 3724 1282 แอร์ขวัญ โทร. 0 3742 1210, 0 1751 1718

อัตราค่าโดยสาร เส้นทาง กรุงเทพ - สระแก้ว ระยะเวลา 4 ชั่วโมง ค่าโดยสาร 196 ชั่วโมง

ระยะทางจากอำเภอเมืองไปยังอำเภอใกล้เคียง

• เขาฉกรรจ์ ๑๙ กิโลเมตร
• วัฒนานคร ๓๘ กิโลเมตร
• วังน้ำเย็น ๕๐ กิโลเมตร
• อรัญประเทศ ๕๔ กิโลเมตร
• วังสมบูรณ์ ๕๕ กิโลเมตร
• คลองหาด ๖๕ กิโลเมตร
• โคกสูง ๗๒ กิโลเมตร
• ตาพระยา ๑๐๐ กิโลเมตร

ระยะทางจากจังหวัดสระแก้วไปยังจังหวัดใกล้เคียง

• นครราชสีมา ๑๘๔ กิโลเมตร
• ปราจีนบุรี ๑๘๘ กิโลเมตร
• จันทบุรี ๒๕๘ กิโลเมตร
• ฉะเชิงเทรา ๒๘๖ กิโลเมตร

ร้านอาหาร

อำเภอเมือง

อำเภอเขาฉกรรจ์

อำเภอวัฒนานคร

อำเภออรัญประเทศ

สินค้าพื้นเมืองและของที่ระลึก

สถานที่พัก

(ราคาที่พักในเอกสารนี้เปลี่ยนแปลงได้ โปรดสอบถามจากโรงแรมก่อนเข้าพัก)

อำเภอเมือง

อำเภอเขาฉกรรจ์

อำเภอวังน้ำเย็น

อำเภอวัฒนานคร

อำเภออรัญประเทศ

หมายเลขโทรศัพท์สำคัญ

• ศาลากลางจังหวัดสระแก้ว ๐ ๓๗๔๒ ๕๑๒๗
• สำนักงานจังหวัดสระแก้ว ๐ ๓๗๔๒ ๕๑๒๕-๖
• ที่ว่าการอำเภออรัญประเทศ ๐ ๓๗๒๓ ๑๐๑๖
• ด่านตรวจคนเข้าเมืองอรัญประเทศ ๐ ๓๗๒๓ ๑๑๓๑
• สำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวัดสระแก้ว ๐ ๓๗๔๒ ๕๐๖๖-๗
• สถานีเดินรถโดยสารประจำทาง ๐ ๓๗๒๔ ๒๓๖๒
• สถานีตำรวจภูธร อ.ตาพระยา ๐ ๓๗๒๖ ๙๑๑๑
• สถานีตำรวจภูธรอำเภอเมือง ๐ ๓๗๒๔ ๑๐๑๗
• สถานีตำรวจภูธร อ.วัฒนานคร ๐ ๓๗๒๖ ๑๕๐๗-๘
• สถานีตำรวจภูธร อ.วังน้ำเย็น ๐ ๓๗๒๕ ๑๑๑๑
• สถานีตำรวจภูธร อ.อรัญประเทศ ๐ ๓๗๒๓ ๑๒๐๓
• โรงพยาบาลวัฒนานคร ๐ ๓๗๒๖ ๑๗๗๒-๕
• โรงพยาบาลอรัญประเทศ ๐ ๓๗๒๓ ๓๐๗๕-๗๙
• โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชสระแก้ว ๐ ๓๗๒๔ ๒๕๓๒, ๐ ๓๗๒๔ ๑๐๑๑-๒, ๐ ๓๗๒๔ ๓๐๑๘-๒๐
• โรงพยาบาลตาพระยา ๐ ๓๗๒๖ ๙๐๐๙, ๐ ๓๗๕๑ ๐๒๕๒
• โรงพยาบาลวังน้ำเย็น ๐ ๓๗๒๕ ๑๑๐๘-๙
• โรงพยาบาลคลองหาด ๐ ๓๗๕๑ ๒๒๕๘-๖๑
• โรงพยาบาลเขาฉกรรจ์ ๐ ๓๗๕๑ ๑๒๗๒
• สำนักงานจังหวัดสระแก้ว ๐ ๓๗๔๒ ๕๑๒๕-๖
• ด่านตรวจคนเข้าเมืองอรัญประเทศ ๐ ๓๗๒๓ ๑๑๓๑
• สถานีตำรวจภูธร อ.ตาพระยา ๐ ๓๗๒๖ ๙๑๑๑
• สถานีตำรวจภูธร อ.วัฒนานคร ๐ ๓๗๒๖ ๑๕๐๗-๘
• สถานีตำรวจภูธร อ.อรัญประเทศ ๐ ๓๗๒๓ ๑๒๐๓
• โรงพยาบาลอรัญประเทศ ๐ ๓๗๒๓ ๓๐๗๕-๗๙
• โรงพยาบาลวังน้ำเย็น ๐ ๓๗๒๕ ๑๑๐๘-๙
• โรงพยาบาลเขาฉกรรจ์ ๐ ๓๗๕๑ ๑๒๗๒

เทศกาลงานประเพณี

สถานที่ท่องเที่ยว

อำเภอเมือง

การเดินทาง
รถยนต์ จากตัวเมืองสระแก้วใช้ทางหลวงหมายเลข ๓๔๖๒ ขึ้นไปทางทิศเหนือระยะทางประมาณ ๒๗ กิโลเมตร อุทยานฯ จะอยู่ทางขวามือ
รถโดยสารประจำทาง สามารถใช้บริการรถสองแถวโดยสารสายสระแก้ว-บ้านคลองน้ำเขียวจากสถานีขนส่ง ระหว่างเวลาประมาณ ๐๙.๐๐-๑๕.๓๐ น. ระยะทางประมาณ ๒๗ กิโลเมตร ถึงที่ทำการอุทยานฯ ค่าโดยสารคนละประมาณ ๒๕ บาท หรือเหมารถสองแถวคันละประมาณ ๓๐๐ บาท
รถไฟ สายกรุงเทพฯ-อรัญประเทศ ลงที่สถานีรถไฟจังหวัดสระแก้ว จากนั้นต่อรถโดยสารประจำทางสายสระแก้ว-บ้านคลองน้ำเขียว ไปประมาณ ๒๗ กิโลเมตร จนถึงที่ทำการอุทยานฯ

อำเภอเขาฉกรรจ์

อำเภอวังน้ำเย็น

กิ่งอำเภอวังสมบูรณ์

อำเภอคลองหาด

ถ้ำน้ำ ตั้งอยู่บริเวณบ้านเขาจันทร์แดง ระหว่างเทือกเขาตาง็อกและเทือกเขากกมะม่วง อยู่ห่างจากที่ว่าการอำเภอคลองหาดประมาณ ๑๖ กิโลเมตร เป็นถ้ำที่มีน้ำไหลออกมาทั้งปี ถ้ำลึก ๕๐๐ เมตร ระดับน้ำสูงตั้งแต่ ๑๐-๒๒๐ เซนติเมตร ภายในเป็นหินงอกหินย้อยสวยงาม บางบริเวณมีลักษณะคล้ายม่านและยังมีน้ำตกเล็กๆ ภายในถ้ำอีกด้วย เหมาะสำหรับผู้รักการผจญภัยที่ว่ายน้ำเป็น อุปกรณ์ที่ต้องเตรียมไปได้แก่ ชุดที่ไม่อุ้มน้ำ ไฟฉายกันน้ำ ตะเกียงเจ้าพายุ ไฟแช็ก แพยาง และห่วงยางหรือเสื้อชูชีพ ก่อนไปควรติดต่อผู้นำทางที่ อบต.คลองไก่เถื่อน สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมโทร. ๐ ๓๗๒๔ ๖๐๘๙ , ๐ ๙๘๘๗ ๓๗๖๒, ๐ ๑๐๖๙ ๕๔๐๔

การเดินทาง จากอำเภอวังน้ำเย็นไป ๔๗ กิโลเมตร เลี้ยวซ้ายตรงทางแยกเข้าอำเภอคลองหาดไป ๑๓ กิโลเมตร ถึงที่ว่าการอำเภอคลองหาดแล้วไปทางบ้านเขาจันทร์แดงอีก ๑๖.๗ กิโลเมตร เลี้ยวซ้ายเข้าเขาตาง็อกอีก ๑๘ กิโลเมตร ถึงปากถ้ำ

อำเภอวัฒนานคร

การเดินทาง

• รถโดยสารประจำทาง กรุงเทพฯ-อรัญประเทศ ลงที่อำเภอวัฒนานคร ต่อรถตุ๊กๆ เข้าวัดประมาณ ๙๐๐ เมตร
• รถไฟ กรุงเทพฯ-อรัญประเทศ ลงที่สถานีวัฒนานคร ต่อรถตุ๊กๆ เข้าวัดประมาณ ๘๐๐ เมตร

ปราสาทบ้านน้อย ตั้งอยู่หมู่ที่ ๔ ตำบลผักขะ เป็นปราสาทที่มีแนวกำแพง ๒ ชั้น กำแพงชั้นนอกเป็นกำแพงดินสร้างกว้าง ๘๑ เมตร ยาว ๕๘ เมตร นอกคันดินเดิมน่าจะเป็นคูน้ำล้อมรอบแต่ปัจจุบันตื้นเขิน ส่วนกำแพงชั้นในก่อด้วยศิลาแลงสูงประมาณ ๒.๒๐ เมตร ตัวปราสาทหันหน้าไปทางทิศตะวันออก มีทางเข้าทางเดียว คือ ซุ้มประตูทางทิศตะวันออกขนาดกว้าง ๑๐.๘๐ เมตร ยาว ๑๙.๗๐ เมตร ภายในแบ่งเป็น ๓ ห้อง ด้านข้างทิศเหนือและทิศใต้ข้างละ ๑ ห้อง ตรงกลางอีก ๑ ห้องนอกกำแพงแก้ว ด้านทิศตะวันออกเฉียงเหนือมีสระน้ำ ๑ สระ ขนาดกว้าง ๑๕.๕๐ เมตร ยาว ๒๐.๕๐ เมตร ขอบสระกรุด้วยศิลาแลงทำเป็นขั้นบันไดโดยรอบทั้งสี่ด้าน ยังมีน้ำขังอยู่
ภายในกำแพงแก้วมุมด้านทิศตะวันออกเฉียงใต้ มีอาคารก่อด้วยศิลาแลงขนาดกว้าง ๔.๕๐ เมตร ยาว ๙ เมตร ๑ หลัง เป็นบรรณาลัย แต่ประตูทางเข้าและผนังซึ่งอยู่ทางทิศตะวันตกพังทลายหมด กึ่งกลางภายในกำแพงแก้วเป็นปรางค์ฐานก่อด้วยศิลาแลง สูงประมาณ ๑ เมตร ด้านบนมีผนังอาคารก่อด้วยอิฐ เหลืออยู่ ๒ ด้าน คือ ด้าน ทิศเหนือและทิศใต้กลางปรางค์ ถูกลักลอบขุดเป็นหลุมขนาดใหญ่ ด้านหลังนอกกำแพงแก้วมีกองเศษอิฐอยู่ ด้านหน้าของปรางค์มีอัฒจันทร์รูปปีกกาตกอยู่ ๑ ชิ้น ทำด้วยศิลาแลงคงเป็นอัฒจันทร์บันไดทางขึ้นของปรางค์
นอกจากนี้ห่างออกไปทิศตะวันตกเฉียงเหนือของโบราณสถานปราสาทบ้านน้อยประมาณ ๕๐๐ เมตร มีเนินโบราณสถาน ๑ แห่ง มีหลุมถูกลักลอบขุดทั้งเนินและมีก้อนศิลาแลงสี่เหลี่ยมจำนวนมาก

การเดินทาง ไปตามเส้นทางหลวงหมายเลข ๓๓ (วัฒนานคร-อรัญประเทศ) จากอำเภอวัฒนานครไปประมาณ ๑๐ กิโลเมตร ก่อนถึงอบต.ผักขะประมาณ ๘๐๐ เมตร มีป้ายบอกทางเข้าซ้ายมือ เข้าไปประมาณ ๒ กิโลเมตรเส้นทางเป็นถนนลูกรังแคบ
สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมที่ อบต.ผักขะ โทร. ๐ ๓๗๒๓ ๒๒๘๙ หรือสำนักงานโบราณคดีและพิพิธภัณฑ์ที่ ๔ ปราจีนบุรี โทร. ๐ ๓๗๒๑ ๒๖๑๐

อำเภออรัญประเทศ

การเดินทาง จากถนนทหารร่วมจิตร ผ่านวัดชนะไชยศรี ตามเส้นทางหมายเลข ๓๐๖๗ ไปประมาณ ๕๐๐ เมตร เลี้ยวซ้ายไป ๑๒ กิโลเมตร ผ่านด่านตรวจนาดง วัดป่าอรัญวาสี จะเห็นวัดเขาน้อย(สีชมพู) อยู่ทางขวามือ ขับเลยวัดไปจนถึงทางแยก เลี้ยวขวาอ้อมไปตามทางขึ้นเขาประมาณ ๑ กิโลเมตร มีที่จอดรถขนาดพอประมาณ แล้วเดินเท้าต่อขึ้นไปประมาณ ๒๕๐ เมตร

กิ่งอำเภอโคกสูง

อำเภอตาพระยา

ละลุ แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติแห่งใหม่ของจังหวัดสระแก้ว ตั้งอยู่ที่บ้านเนินขามและบ้านคลองยาง ตำบลทัพราช ห่างจากที่ว่าการอำเภอประมาณ ๓๖ กิโลเมตร “ละลุ” เป็นภาษาเขมร แปลว่า “ทะลุ” อันเป็นปรากฏการณ์ทางธรรมชาติที่เกิดจากน้ำฝนกัดเซาะ ยุบตัวหรือพังทลายของดิน เนื่องจากสภาพดินแข็งจะคงอยู่ไม่ยุบตัว เมื่อถูกลมกัดกร่อนจึงมีลักษณะเป็นรูปต่างๆมองคล้ายกำแพงเมือง หน้าผา บ้างมีลักษณะเป็นแท่งๆคล้ายกับแหล่งธรรมชาติบริเวณ “แพะเมืองผี” ของจังหวัดแพร่ แต่มีขนาดเล็กกว่า บางคนจึงเรียกว่า “แพะเมืองผีแห่งใหม่” ด้วยพื้นที่กว้างกว่า ๒,๐๐๐ ไร่ จึงทำให้ละลุมีความสวยงามและแปลกตาเหมาะแก่การไปเที่ยวชม และยังมีบริการที่พัก โดยพักที่ศูนย์บริการหรือที่บ้านชาวบ้าน ผู้สนใจควรติดต่อเจ้าหน้าที่ท้องถิ่นเพื่อใช้บริการรถท้องถิ่น พร้อมมัคคุเทศก์หรือยุวมัคคุเทศก์ท้องถิ่น สอบถามได้ที่อาจารย์รำไพ โทร. ๐ ๓๗๒๔ ๓๒๒๙, ๐ ๙๐๙๔ ๐๗๗๒ หรือ๐ ๑๗๒๓ ๔๓๒๒ (หลัง ๑๘.๐๐ น.) หรือ คุณยิ่งยง (อบต.) โทร. ๐ ๙๐๙๙ ๙๗๓๔ (ค่าเช่ารถประมาณ ๑๒๐-๑๖๐ บาท นั่งได้ ๘-๑๐ คน)

การเดินทาง ถ้าเดินทางจากอำเภออรัญประเทศไปตามทางหลวงหมายเลข ๓๔๘ สายอรัญประเทศ-ตาพระยา เลี้ยวซ้ายที่บ้านกุดเตย หลักกิโลเมตรที่ ๓๕-๓๖ ไปตามทางหลวงหมายเลข ๓๔๘๖ (บ้านโคคลาน-หนองผักแว่น) ระยะทาง ๑๘ กิโลเมตร จากบ้านหนองผักแว่นเป็นถนนลูกรังเข้าไปถึงหมู่บ้าน ระยะทาง ๑ กิโลเมตร

อุทยานแห่งชาติตาพระยา เป็นอุทยานแห่งชาติที่มีการประกาศจัดตั้งเมื่อปีพ.ศ.๒๕๓๙ มีพื้นที่ทั้งหมด ๓๗๑,๒๕๐ ไร่ หรือ ๕๙๔ ตารางกิโลเมตร สภาพพื้นที่และขอบเขตของอุทยานมีลักษณะเป็นแนวยาวจากทิศตะวันตกติดกับเขตอุทยานแห่งชาติปางสีดาไปจรดทิศตะวันออกประเทศกัมพูชา ทิศเหนือติดต่อกับอุทยานแห่งชาติทับลานและเขตจังหวัดบุรีรัมย์ ทิศใต้อยู่ในเขตอำเภอตาพระยา จังหวัดสระแก้วซึ่งเป็นที่ตั้งของที่ทำการอุทยานฯ
ลักษณะภูมิประเทศโดยทั่วไปเป็นที่ราบโอบล้อมด้วยขุนเขา เทือกเขาสำคัญของอุทยานฯ คือ เทือกเขาบรรทัดที่ทอดยาวไปทางทิศตะวันออก เป็นกำแพงธรรมชาติกั้นเขตแดนระหว่างไทยกับเขมรบริเวณไหล่เขาเป็นพื้นราบ มีพรรณไม้ขึ้นอย่างหนาแน่น สภาพป่าอุดมสมบูรณ์ เป็นป่าเบญจพรรณ ป่าดิบแล้ง และป่าเต็งรัง เป็นแหล่งต้น กำเนิดของลำห้วยหลายสาย เช่น ลำสะโตน ห้วยซับกระโดนและลำนางรอง เป็นถิ่นที่อยู่ของสัตว์ป่าหลายชนิด เช่น กระทิง หมูป่า เก้ง กวาง กระจง หมี เสือป่า เสือไฟ วัวแดง หมาใน แมวป่า ช้าง เม่น พังพอน เป็นต้น และยังมีนกพันธุ์ต่างๆอาศัยอยู่กว่า ๓๐๐ ชนิด เช่น นกพญาไฟ นกขุนแผน นกหัวขวาน นกแขวก นกเขาเขียว นกกางเขนดง ไก่ป่า ไก่ฟ้า เหยี่ยว จุดเด่นของอุทยานนี้อยู่ที่มีเส้นทางศึกษาธรรมชาติไว้รองรับนักท่องเที่ยวหลายเส้นทาง เหมาะเป็นอย่างยิ่งสำหรับผู้ที่ชอบดูนก ดูผีเสื้อ ศึกษาพรรณไม้และสัตว์ป่า ในเส้นทางศึกษาธรรมชาติ นอกจากจะมีโป่งสัตว์ น้ำซับ จุดชมวิว ตลอดเส้นทางเดินจะพบนกนานาชนิดและความงามของป่าสองข้างทาง สามารถเห็นทิวทัศน์เบื้องล่างที่งดงามแล้ว ยังมีโป่งยุบที่มีลักษณะคล้ายละลุ และแพะเมืองผีแต่ขนาดเล็กกว่า มีบริเวณกว้าง ๔๐ ตารางเมตรให้ได้แวะชมอีกด้วย

สถานที่น่าสนใจภายในอุทยานฯ จุดชมวิวบนเทือกเขาพนมดงรัก ซึ่งจะมองเห็นเทือกเขาพรานนุช และเทือกเขาสะแกกรอง ห่างจากที่ทำการอุทยานฯ ประมาณ ๓ กิโลเมตร
ลานกระเจียว เป็นลานหินที่มีดอกกระเจียวขึ้นอย่างสวยงามและมีสภาพป่าที่อุดมสมบูรณ์
ช่องโอบก เป็นจุดชมทิวทัศน์สุดเขตแดนสยาม จากจุดนี้จะมองเห็นป่าที่อุดมสมบูรณ์และหมู่บ้านของสาธารณรัฐกัมพูชาประชาธิปไตย การเดินทาง ใช้ทางหลวงหมายเลข ๒๑๒๑ และมาแยกที่ถนนสายโท ๑
ศาลมีอักษรเขียนลงแผ่นดินแปรลายพระราชหัตถ์ อยู่บนเส้นทางหลวงหมายเลข ๓๐๖๘ นักท่องเที่ยวส่วนใหญ่นิยมแวะมาสักการะและชมทิวทัศน์
เขายักษ์ เป็นภาพแกะสลักโบราณรูปฤาษีแกะสลัก บนก้อนหินขนาดใหญ่ ตั้งอยู่บริเวณทางเข้าอุทยานฯ กิโลเมตรที่ ๕
ลานหินตัด มีร่องรอยการตัดหินเพื่อนำไปสร้างปราสาทและมีลักษณะทางธรรมชาติที่สวยงาม ใช้ทางหลวงหมายเลข ๒๑๒๑ และเดินตามถนนสายตรี ๔

การเดินทาง
รถยนต์ ไปตามทางหลวงหมายเลข ๓๓ ผ่านตัวจังหวัดสระแก้ว อำเภอวัฒนานคร เมื่อถึงอำเภออรัญประเทศให้เลี้ยวซ้ายเข้าสู่ทางหลวงหมายเลข ๓๔๘ ประมาณหลักกิโลเมตรที่ ๗๖ เลยจากอำเภอตาพระยามาประมาณ ๒๗ กิโลเมตร จะเห็นทางเข้าที่ทำการฯ เป็นทางลูกรังอัดแน่นเข้าไปประมาณ ๑๓ กิโลเมตร ถึงที่ทำการอุทยานฯ
รถโดยสารประจำทาง จากอรัญประเทศนั่งรถโดยสารสายอรัญประเทศ-บุรีรัมย์ ใช้เวลาประมาณ ๑ ชั่วโมง ลงรถที่วัดเขาช่องตะโก ซึ่งอยู่ตรงข้ามที่ทำการอุทยานฯ
ค่าธรรมเนียมในการเข้าอุทยานฯ ผู้ใหญ่ ๒๐ บาท เด็ก ๑๐ บาท จักรยาน ๑๐ บาท จักรยานยนต์ ๒๐ บาท รถสี่ล้อ ๓๐ บาทและรถหกล้อ ๑๐๐ บาท ผู้ที่ต้องการพักค้างคืน ทางอุทยานฯมีบ้านพักและสถานที่กางเต็นท์ ผู้มาพักต้องนำเครื่องนอนและเต็นท์มาเองและจะต้องเตรียมอาหารมาด้วย ทางอุทยานฯมีที่ประกอบอาหารและโรงอาหารขนาดเล็กไว้บริการ ผู้สนใจศึกษาธรรมชาติติดต่อโดยตรงที่อุทยานแห่งชาติตาพระยา ตู้ ป.ณ.๙ อำเภอโนนดินแดง จังหวัดบุรีรัมย์ โทร. ๐ ๑๗๒๓ ๕๖๖๓, ๐ ๙๐๙๕ ๔๔๓๘, ๐ ๓๗๔๙ ๘๐๐๒